Ngô đồng nhất diệp lạc thiên hạ cộng tri thu

     

Mấy ngày trước lúc đi Trung Quốc, đột nhiên tôi lại ghi nhớ về Tịnh Khê, người bạn nữ học thuộc lớp Việt Hán sinh hoạt Đại học tập Sư phạm Huế. Rất nhiều ngày trọ học ở Huế tôi thường đến nhà của bạn chơi. Nhà bạn ở vào Thành Nội, đó là một trong ngôi công ty vườn loại Huế. Cổng tất cả mái, phía trên là một trong những giàn hoa pháo color hồng, hàng trà tàu phía trước, lối vào bao gồm bức bình phong, công ty cổ và chung quanh là 1 trong khu vườn cửa đầy hoa cỏ và hoa. Tôi thường sút xe qua ngồi nghịch với bạn. Gần như đêm khuya ngồi vào vườn new cảm nhấn sự tĩnh lặng, bình yên, lòng bản thân như trôi đi trong mùi hương hoa trong số những đêm đầy gió. Nhất là hoa ngọc lan cùng hoa bưởi, hương hoa như trốn tìm đuổi bắt lúc nhặt khi khoan. Người bạn gái lớn lên trong hương thơm hoa ấy, chổ chính giữa hồn luôn luôn nhạy cảm và sắc sảo trong cảm giác về hoa.

Bạn đang xem: Ngô đồng nhất diệp lạc thiên hạ cộng tri thu

Mùa xuân năm ấy, tôi bắt đầu từ Quảng Trị vào, ngô đồng đang nở hoa, bạn rủ tôi chiều qua điện yêu cầu Chánh trong Đại Nội để ngắm hoa. Ngày kia trong Đại Nội vô cùng yên ắng và hoang phế. Bên dưới mái ngói cong cong của điện đề nghị Chánh, bạn nói những về loại cây ngô đồng.Ngô đồng bộ diệp lạc/ cõi tục cộng tri thu(Một cái lá ngô đồng rụng/ cõi tục đã biết thu sang). Câu thơ ngắn mà chữ nghĩa đầy ma lực, chỉ một mẫu lá khẽ khàng rơi nhẹnhư là rơi nghiêngmà sao nghe như mung lung giữa mùa thu của khu đất trời. Dường như còn vương vít bảng lảng một nỗi buồn chơi vơi. Câu thơ để lại mang đến hậu thay mà vẫn khuyết danh. Tôi nói thêm, gần bảy thay kỷ trước Công nguyên, cây ngô đồng đã xuất hiện trong kinh Thi rồi. Mà lại Kinh Thi là thơ ca dân gian, là văn học truyền khẩu, Khổng Tử đã đóng góp phần san định: “Phượng hoàng minh hĩ, Vu bỉ cao cương/ Ngô đồng sinh hĩ, vu bỉ triêu dương/ Bổng bổng thê thê, ung ung dê dê”(Chim phượng hoàng hót, giờ đồng hồ trên núi cao. Cây ngô đồng mọc, trong nắng và nóng mai. Tốt tươi xanh xanh, hài hòa và hợp lý vui vẻ). Chính vì thế hình ảnh ngô đồng trong cổ thi phần nhiều thuộc về văn học dân gian. Các bạn không đồng ý. Theo bạn, đó là 1 trong những loài cây thuộc các loại quý, bé chim phụng hoàng chỉ đậu bên trên cây ngô đồng. Tương truyền vua Phục Hy thấy năm ngôi sao sáng rơi xuống bên trên cây ngô đồng rồi có chim phượng hoàng mang đến đậu. Biết là cây mộc quý, bạn đời sau new lấy thân cây ra có tác dụng đàn. Ngày nay, còn lại trong cổ lục, ngô đồng cùng chim phượng hoàng là hình hình ảnh biểu tượng cho cặp đôi bạn trẻ cao quý, được mọi tín đồ coi trọng. Nói về xuất phát cây bầy Dao cầm, Tử Kỳ từng mang lại Bá Nha biết, cây ngô đồng là một trong những loại mộc quý để làm đàn. Fan ta chặt bỏ phía trên ngọn cùng đoạn dưới gốc, chỉ đem phần thân trọng điểm là phù hợp để tạo ra sự một nhạc cụ tuyệt vời nhất gọi là Dao cầm.

Ngày trước, vua Minh Mạng từng cho những người sang tận Quảng Đông sở hữu giống cây ngô đồng về trồng. Trên khu đất kinh xưa chỉ còn sót lại nhì cây ngô bên cạnh đó ấy, 1 trong những điện yêu cầu Chánh, một sinh hoạt vườn Tứ Tượng. Vua Minh Mạng từng lệnh cho những biền bình vào vào rừng sâu tìm đến được cây ngô đồng về trồng vào cung. Không biết đất đai thổ nhưỡng ráng nào, ngô đồng ko sống được. Vua còn cho khắc cây ngô đồng lên Du Đỉnh của Cửu Đỉnh. Bởi vì vậy, ngô đồng luôn thuộc về khu vực quyền quý, hoa ngô đồng là 1 trong những loài hoa vương vãi giả. Nghiệm lại, tôi thấy Tịnh Khê nói đúng. Ngày ấy, chú ý hoa ngô đồng nở tím ngát nơi cầm cố cung, mới thấy hết cái nét lộng lẫy, đẳng cấp của nó. Mùa đơm hoa, cây như dồn không còn sinh lực nhằm kết thành đều chùmhoa bé dại đan dày bung lên không khí bảng lảng một dung nhan tím của mùa xuân.


*
Ngô đồng rộ nở trong hoàng cung Huế - Ảnh: NÔNG THANH TOÀN


Tịnh Khê còn cho rằng ngô đồng dài lâu thuộc về mùa thu. Cũng vào một không gian mênh mông của mùa thu, thi nhân thường gắn lá ngô đồng với “giếng vàng” (kim tỉnh) chắc để tôn vinh sự đẳng cấp quyền quý của cây. Nguyễn Du lại viết “Giếng quà đã rụng một vài lá ngô”.Rõ ràng để biểu đạt nỗi lưu giữ nhung xa biện pháp của Thúc Sinh với Thúy Kiều, nhớ lại ngày chia ly trong ngày thu năm trước, hiện giờ mùa thu đang về mà vẫn còn đấy xa cách. Sự tài hoa trong phòng thơ chính là vẫn duy trì được chiếc hồn cốt của câu thơ cổ bởi hai tự phiếm chỉ “một vài” vậy cho một chiếc lá. Tịnh Khê nói rằng, khi nói tới ngô đồng rụng, tín đồ ta thường xuyên chỉ thực hiện hình ảnh “một loại lá rụng thôi” như để mô tả sự lẻ loi, nỗi cô đơn, đơn chiếc nên Nguyễn Du vẫn “chuyển ngữ” thành “một vài ba lá ngô” đầy tài ba để diễn tả tâm trạng với nỗi lưu giữ của Thúc Sinh đối với Thúy Kiều. Cao Bá quát lác lại thể hiện một ý kiến riêng cũng đầy cảm xúc, trung khu trạng: “Ngô đồng bộ diệp phiêu kim tỉnh, fe sắt tây phong xuy dạ vĩnh”(Một loại lá ngô đồng bay nhẹ trước lá/ Hiu hắt ngọn gió tây thổi đêm dài). Với trong thơ Bích Khê:“Ô hay ai oán vương cây ngô đồng/ tiến thưởng rơi kim cương rơi thu mênh mông”. Câu thơ toàn là âm bằng rung ngân nhè nhẹ ngày thu như thể vương vít lan tỏa che phủ cả không gian một màu tiến thưởng man mác.

Xem thêm: Thế Giới Cổ Tích Thế Giới Hay Nhất — Hebec, Truyện Cổ Grimm

Sau những mẩu chuyện về ngô đồng, Tịnh Khê luôn mong mình cho được quê nhà của sơn Đông Pha, Bạch Cư Dị… giúp xem ngô đồng rụng lá mùa thu như núm nào. Shop chúng tôi là những người dân lỡ neo đậu đời bản thân với miền trung khu tưởng vào thơ ca cổ của nhì nền văn học, đều có mong mong đi mang lại nơi để trải nghiệm số đông miền đất đã hình thành thơ, có mặt thi nhân từng có tác dụng mình say đắm. Tự sự hy vọng muốn này có lần nhân nói tới câu thơ“Tiếc cầm một đóa trà mi/Con ong đã tỏ đường đi lối về”. Tịnh Khê bảo rằng trà mi là một trong những loài hoa bao gồm sắc ko hương mà lại loài ong lại hết sức nhạy cảm với mùi hương, hoa nhưng mà không hương thơm thì ong biết đâu cơ mà “tỏ đường đi lối về”. Rồi cô khẳng định: “Nguyễn Du chắc là không sai, chắc hẳn rằng hoa trà mi bên trung quốc có mùi thơm ngào ngạt mới dẫn dụ được ong bướm. Nếu gồm dịp mang đến nơi ấy new kiểm hội chứng được”. Cơ mà bấy giờ giang sơn còn chiến tranh, giang sơn hai miền còn cách trở… gần mười năm sau, tôi gồm đọc một chữ ký viết về căn vườn An Hiên sống Huế ở trong phòng văn Hoàng lấp Ngọc Tường, bà người sở hữu khu vườn đã và đang khẳng định, Nguyễn Du không sai do hoa trà mi của china rất thơm. Riêng tôi trong tâm địa sẽ kiểm chứng lại toàn bộ khi mình có đk “mục sở thị”.

Mùa xuân năm nay, tôi thư thả du mọi miền Giang Nam. Đến Thượng Hải trong nỗi rạo rực được chiêm ngắm chủng loại hoa sang trọng đầy quyền quý. Người ta nói: chỉ việc nhìn thấy cây ngô đồng là biết đã đặt chân đến Thượng Hải. Thật vậy, phía 2 bên đường phố, trong công viên đều hiện diện loài cây vương giả này. Nhưng tất cả đã trơ cành khô khốc rũ rượi. Ngày thu còn lâu bắt đầu về trên đất Giang Nam, hình như cây đã chết từ mùa thu trước. Sao vậy, sẽ là tiết xuân, mùa của cây xanh tái sinh mà. Thơ xưa cũng đã từng có lần khẳng định“Ngô đồng hóa diệp sinh/ dương gian tận xuân tái”(Một loại lá ngô đồng sinh sống lại/ Cả trần giới biết mùa xuân tái sinh). Còn có một phiên bạn dạng của câu thơthiên hạ cộng tri thukhác, lời thơ như đóng đinh vào mùa lá rụngthiên hạ tận tri thu… Là “tận” chứ chưa hẳn “cộng” tri thu, nghĩa là mọi thiên hạ phần đa biết mùa thu sang. Rứa mà…

Tôi ghi nhớ lại, cũng vào khoảng trung tuần của tháng hai, hầu như lần về Huế từng ngồi uống cà phê với họa sĩ Bửu Chỉ ở tiệm Thiên Đàng liền kề bên khu vui chơi công viên Tứ Tượng chỉ nhằm ngắm hoa ngô đồng. Anh Bửu Chỉ mê mải say mê với sắc màu hoa tim tím. Sang trọng tháng hạ, hoa ngô đồng tàn, họa sỹ cũng đi mất, nơi góc tiệm vắng một khu vực ngồi. Ở Thượng Hải, tôi cứ phân vân, cứng cáp tại tất cả một sự vậy gì với cây mà lại ngô đồng sẽ trơ cành 1 loạt như vậy. Nhưng tôi vẫn lầm, về tới hàng Châu, tô Châu vẫn thế, đi khắp nơi ngô đồng phần đông trong một chứng trạng khô chết trơ cành.

Hướng dẫn viên của tập thể nhóm nhà văn shop chúng tôi là một phụ nữ Trung Quốc còn cực kỳ trẻ, dáng người nhỏ nhắn, đôi mắt đẹp giống như là người Việt. Cơ mà đúng vậy, cô cho thấy thêm mẹ cô là người Việt, cùng cũng thiệt bất ngờ, mẹ cô cũng là tín đồ bên sông Thạch Hãn vậy cơ mà cô lại chưa tới đó bao giờ. Cô làm hướng dẫn viên du lịch tiếng Việt cũng tự mẹ. Có một chút xao động, xúc cảm như gặp gỡ lại tín đồ quen. Cứ điện thoại tư vấn cô là Liên, phạt âm theo kiểu tiếng Việt, cô ra mắt như thế. Liên là phía dẫn viên mang đến đoàn shop chúng tôi ở khu vực Giang phái mạnh (ba thành phố Thượng Hải, sản phẩm Châu, sơn Châu). Từ nhiên cửa hàng chúng tôi cảm thấy sát gũi, rất đơn giản bắt chuyện.

Thấy tôi thắc mắc về ngô đồng, Liên cho thấy thêm ở sơn Châu cùng Hàng Châu số đông trồng dọc hai bên đường hai loài cây chính là ngô đồng và long não, câu hỏi này khởi đầu từ một lề tục xa xưa: thời trước khi bắt đầu sinh con, trường hợp là đàn ông thì người thân phụ trồng một cây ngô đồng và chôn một vò rượu dưới nơi bắt đầu cây. Khi đứa con trai lớn, học tập đỗ đạt vinh quy bái tổ về quê, người phụ thân mới đào hủ rượu lên để mời mọi người chung vui. Vò rượu này mang tên là Trạng nguyên hồng. Ví như sinh bé gái, thì người cha trồng một cây long não. Khi đàn bà lớn đến tuổi đem chồng, tiệc mừng ngày đàn bà vu quy, tín đồ ta đào hủ rượu lên nhằm đãi khách. Rượu này mang tên là nữ nhi hồng”. Với phần đa loài cây, loại hoa quý thường đi kèm theo bởi những huyền thoại, nhưng huyền thoại nào thì cũng sinh ra từ bỏ lòng yêu thích của nhân dân. Ở hàng Châu, mùa này hoa đào, hoa anh đào và đặc biệt là hoa mộc lan nở đầy, red color của hoa đào, màu trắng của ngọc lan nở chen nhau như để cứu giúp vãn một không khí rũ rượi khô héo của ngô đồng bên trên khắp phần nhiều nẻo đường. Đặc biệt hoa ngọc lan, phần đa cánh hoa màu trắng mơ thơm ngạt ngào dặm dài như khoe hương không còn độ mãn khai của mình. Lên Bắc Kinh, loài hoa này cũng với theo cái white color trinh nguyên thơ mộng ấy. Hỏi ra mới biết, thương hiệu hoa là tên gọi của từ Hy thái hậu khi chưa tiến cung, bà vốn là bạn Hàng Châu, vào đế kinh cũng với theo cái sắc hoa đến đỡ nhớ quê nhà.

Biết đoàn công ty chúng tôi gồm những nhà văn, dù không tồn tại trong công tác nhưng Liên đã mang đến xe dừng lại uống cafe bên sông chi phí Đường. Tôi lại lưu giữ Tịnh Khê đang nói rằng: “Làm đưa ra mà Nguyễn Du miêu tả Thúy Kiều khi trầm minh xuống sông chi phí Đường màngọn triều non tệ bạc trùng trùng/ Vời trông còn tưởng cánh hồng dịp gieomà gớm ghê rứa”. Nhưng lại hồi đó thiếu thông tin, chứ thường hàng năm vào rằm tháng tám, thủy triều dâng cao, có năm cao tới hai mươi mét, buộc phải chi sơn Đông Pha bắt đầu viết“Bát nguyệt thủy triều, tráng quan nhân gian vô”(Thủy triều ngày 18 mon 8, kinh điển nhất cõi tục không nơi nào bằng). Thiệt ra vì chưng cửa hải dương rộng sát 100 cây số, sông lại hẹp, khúc khuỷu nên lúc thủy triều mới xảy ra hiện tượng thốt nhiên biến như thế.

Xem thêm: Phim Pha Lê Không Dễ Vỡ - Pha Lê Không Dễ Vỡ Tập 1

Thơ thẩn lên miếu Hàn Sơn, ngồi chùa nổi tiếng với bài bác thơ “Phong kiều dạ bạc” của Trương Kế, lòng thốt nhiên xúc động vày trên cái mái ngói cong cong của mái chùa một cây ngô đồng mới nhú lá non li ti như các hạt mưa rơi tung tẩy giữa khu đất trời. Vào mấy ngày lại được trải qua ba nước, nước Sở (Thượng Hải), nước Việt của Câu Tiễn (Hàng Châu), nước Ngô của Phù sai (Tô Châu), tôi liên hồi mê mải trong tâm thế của một hành đưa lãng du qua đều miền ký ức nhằm tìm cho khách hàng câu trả lời về phần đa điều mà cả tôi với Tịnh Khê ngày xưa trong vườn khuya nhà bạn đã phân vân. Bây giờ thì người nữ giới ấy đã xa ngái vị trí kia bờ đại dương, lần khần ai này còn nhớ từ lâu đã nói cùng với tôi điều gì không. Tôi đã đi vào đây, vẫn thấy hoa trà mi nở đỏ thắm trong khu vực vườn bao gồm hàng rào bịt chắn trong khuôn viên bên lưu niệm của Nhạc Phi. Tôi tìm phương pháp leo qua sản phẩm rào để vào tận mặt cây. Màu hoa đỏ tươi thắm rộng trà mi của mình nhưng Tịnh Khê ơi, cũng không tồn tại hương thơm, cũng hữu nhan sắc vô hương. Còn với ngô đồng, cây không nở hoa cùng rụng lá đúng chu kỳ như sống ta, đã gồm một loại cây ngô đồng khác hiện hữu trên những tp tôi qua.