Chủ Nghĩa Yêu Nước Trong Văn Học Trung Đại Việt Nam

     

Văn học trung đại là một chủ thể bao quát, đa số gồm các chuyển động sáng tác và phê bình phần lớn tác phẩm truyền lại bởi văn bạn dạng hoặc trí nhớ, tập trung ở quá trình trọng yếu nhất trong lịch sử nhân loại. Căn bản thời kì văn học này tính trường đoản cú hậu Công Nguyên đến trước thềm cách mạng công nghiệp. Văn học thời kì này được coi là dài nhất cùng cũng các thành tựu tuyệt nhất trong tiến trình lịch sử văn học. Đó là sự cứng cáp của các tác phẩm từ tông giáo đến cố tục, trường đoản cú thiêng liêng cao siêu đến dâm đãng chất phác. Mặc dù nhiên, điều đáng chú ý là nó đóng góp góp to cho sự trở nên tân tiến của chất liệu sáng tác cùng phê bình (chủ yếu đuối là giấy), sự phong phú phức tạp của ngôn ngữ và thể loại mà đến tất cả hậu kì tiến bộ cũng ko phát huy được bằng

I. Những thành phần đa phần của nền văn học vn từ thế kỉ X cho hết nạm kỉ XIX

1. Văn học chữ Hán

- Nền văn học viết bằng văn bản Hán , mở ra sớm , tồn taị vào suốt quá trình hình thành và cách tân và phát triển của văn học tập trung đại.

Bạn đang xem: Chủ nghĩa yêu nước trong văn học trung đại việt nam

-Thành phần văn học tập chữ Hán lộ diện sớm, tồn tại trong suốt quy trình hình thành và cải tiến và phát triển của văn học trung đại, bao hàm cả thơ với văn xuôi.- Thể một số loại : tiếp nhận thể một số loại của văn học Trung Quốc: Chiếu, biểu, hịch, cáo, truyền kì, tiểu thuyết chương hồi

2 . Văn học tập chữ Nôm

- Văn học chữ Nôm bao gồm các sáng sủa tác bằng chữ Nôm, thành lập muộn hơn văn học tiếng hán (khoảng cuối cụ kỉ XIII), tồn tại, phát triển đến không còn thời kì văn học tập trung đại.

*

- vào văn học tập chữ Nôm, chỉ một vài thể nhiều loại tiếp thu từ trung hoa như phú, văn tế, thơ Đường luật, còn phần lớn là thể các loại văn học dân tộc như dìm khúc (viết theo thể song thất lục bát), truyện thơ (lục bát), hát nói (viết theo thể thơ tự do thoải mái kết phù hợp với âm nhạc), hoặc thể nhiều loại văn học trung quốc đã được Việt hóa như thơ Đường phương pháp thất ngôn xen lục ngôn.

- sáng sủa tác bằng chữ Nôm – thành lập muộn rộng văn học tập chữ Hán- Thể nhiều loại : đa phần là thơ, ít có tác phẩm văn xuôi , phú , văn tế …

II. Các giai đoạn cải cách và phát triển của văn học nước ta từ đầu cầm cố kỉ X mang đến hết nạm kỉ XIX


1.Giai đoạn từ cố gắng kỉ X mang đến hết nạm kỉ XIV:

a. Hoàn cảnh kế hoạch sử:

Bảo vệ tổ quốc, lập nhiều kì tích trong tao loạn chống nước ngoài xâm, chế độ phong con kiến Việt Nam phát triển đi lên.

b. Nội dung:

Yêu nước với âm hưởng hào hùng ( hàokhí Đông A ).

c. Nghệ thuật:

Văn học tập chữ Hán: văn chính luận (Chiếu dời đô, Hịch tướng sĩ), văn xuôi về kế hoạch sử (Đại Việt sử kí của Lê Văn Hưu, Việt điện u linh tập của Lí Tế Xuyên...), thơ phú (các chế tạo của Pháp Thuận, nai lưng Quang Khải, Phạm Ngũ Lão, Trương Hán Siêu, Nguyễn Trung Ngạn...).

Văn học chữ Nôm: một vài bài thơ phú Nôm.

d. Tác giả, thành tích tiêu biểu:

Các thành quả như Vận nước (Quốc tộ) của Pháp Thuận, Chiếu dời đô (Thiên đô chiếu) của Lí Công Uẩn, bài thơ Sông núi nước phái mạnh (Nam quốc tô hà) đã mở màn cho dòng văn học yêu nước. Hầu hết tác phẩm như Hịch tướng sĩ (Dụ chư tì tướng tá hịch văn) của nai lưng Quốc Tuấn, Phò giá bán về ghê (Tụng giá chỉ hoàn kinh sư) của è Quang Khải, Tỏ lòng (Thuật hoài) của Phạm Ngũ Lão, Phú sông Bạch Đằng (Bạch Đằng giang phú) của Trương Hán Siêu... Vượt trội cho nội dung yêu nước. 

2. Quy trình tiến độ từ nắm kỉ XV đến khi hết XVII:

a. Hoàn cảnh định kỳ sử:

- Kì tích trong cuộc kháng chiến chống quân Minh.

- cơ chế phong kiến nước ta đạt đến đỉnh cao rất thịnh, sau đó có đa số biểu hiện khủng hoảng.

b. Nội dung:

Từ văn bản yêu nước với dư âm ngợi ca chuyển sang câu chữ phản ánh, phê phán lúc này xã hội phong kiến trên lập trường đạo đức nghề nghiệp với cảm hứng củng cố, phục sinh xã hội thái bình thịnh trị.

c. Nghệ thuật:

- Văn học tập chữ Hán: văn thiết yếu luận (Đại cáo bình Ngô, Quân trung từ mệnh tập của Nguyễn Trãi), văn xôi tự sự (Thánh Tông di thảo tương truyền của Lê Thánh Tông, Truyền kì mạn lục của Nguyễn Dữ).

- Văn học tập chữ Nôm: bao gồm sự Việt hoá, trí tuệ sáng tạo những thể các loại văn học dân tộc bản địa (thơ Nôm, khúc ngâm, diễn ca lịch sử).

d. Tác giả, cống phẩm tiêu biểu: 

+ Thơ Nôm viết theo thể Đường nguyên tắc và Đường pháp luật xen lục ngôn (Quốc âm thi tập của Nguyễn Trãi, Hồng Đức quốc âm thi tập của các tác mang thời Lê Thánh Tông, Bạch Vân quốc ngữ thi của Nguyễn Bỉnh Khiêm...).

+ Khúc ngâm, khúc vịnh viết theo thể tuy vậy thất lục chén (Tứ thời khúc vịnh của Hoàng Sĩ Khải).

+ Diễn ca lịch sử viết theo thể lục bát (Thiên nam giới ngữ lục - khuyết danh) và tuy vậy thất lục chén bát (Thiên nam giới minh giám - khuyết danh).

3. Giai đoạn từ nỗ lực kỉ XVIII mang lại nửa đầu cầm XIX:

a. Hoàn cảnh lịch sử:

- chính sách phong kiến suy thoái.

- Cuộc khởi nghĩa Tây đánh ( Nguyễn Huệ) lật đổ tập đoàn lớn PK Đàng trong ( chúa Nguyễn) cùng Đàng ngoài( vua Lê chúa Trịnh), đánh tan giặc nước ngoài xâm ( quân Xiêm quân Thanh )

- Triều Nguyễn khôi phục cơ chế phong kiến, hiểm hoạ xâm lược của thực dân Pháp.

b. Nội dung:

Trào lưu giữ nhân đạo chủ nghĩa.

c. Nghệ thuật:

- Thơ Nôm được khẳng định và đạt tới đỉnh cao.

- Văn xuôi tự sự chữ Hán: tè thuyết chương hồi với Hoàng Lê tuyệt nhất thống chí (Ngô gia văn phái); thể kí với Thượng khiếp kí sự (Lê Hữu Trác), Vũ trung tùy bút (Phạm Đình Hổ)...

d. Tác giả tác phẩm tiêu biểu: 

+ Chinh phụ ngâm (nguyên tác chữ thời xưa của Đặng trằn Côn), Cung ân oán ngâm khúc của Nguyễn Gia Thiều, thơ hồ Xuân Hương, thơ Bà huyện Thanh Quan, Hoàng Lê duy nhất thống chí của Ngô gia văn phái...

+ Nguyễn Du với các tập thơ chữ thời xưa và đặc biệt là kiệt tác Truyện Kiều là đỉnh tối đa của văn học trung đại Việt Nam.

+ Thơ văn Nguyễn Công Trứ, Cao Bá Quát... Vẫn tiếp tục tinh thần nhân đạo truyền thống cuội nguồn nhưng đôi khi hướng các vào quả đât tình cảm riêng tư và ý thức cá nhân của nhỏ người.

4. Tiến trình nửa cuối XIX:

a. Hoàn cảnh định kỳ sử:

- Thực dân Pháp xâm lấn Việt Nam. Nhân dân quật cường chống giặc ngoại xâm

- làng mạc hội vn là xóm hội thực dân nữa phong kiến, văn hoá phương Tây tác động tới cuộc sống xã hội Việt Nam.

b. Nội dung:

- Văn học yêu nước mang âm hưởng bi tráng.

- Thơ ca trữ tình - trào phúng có được những thành tích xuất nhan sắc với mọi sáng tác của Nguyễn Khuyến, Tú Xương.

c. Nghệ thuật:

- Thơ Nguyễn Khuyến, Tú Xương là thành tựu nghệ thuật và thẩm mỹ đặc sắc.

- sáng sủa tác đa phần vẫn theo mọi thể nhiều loại và thi pháp truyền thống.

Xem thêm: Phim Vô Tình Nhặt Được Tổng Tài Tập 15 Vietsub, Vô Tình Nhặt Được Tổng Tài Tập 15 Full (2021)

- một số trong những tác phẩm văn xuôi chữ quốc ngữ đã bắt đầu đổi new theo hướng văn minh hóa.

d. Tác giả, thành công tiêu biểu: 

+ Nguyễn Đình Chiểu với Văn tế nghĩa sĩ bắt buộc Giuộc, Ngư tiều y thuật vấn đáp... được xem là tác mang văn học tập yêu nước lớn nhất của quy trình này.

+ bên cạnh đó còn cớ thơ văn yêu thương nước của Phan Văn Trị, Nguyễn Thông, Nguyễn quang quẻ Bích, Nguyễn Xuân Ôn...

+ tứ tưởng canh tân tổ quốc được bộc lộ trong các bạn dạng điều trần của Nguyễn trường Tộ. 

III. Những điểm lưu ý lớn về văn bản văn học vn từ đầu chũm kỉ X đến hết nắm kỉ XIX

1. Chủ nghĩa yêu nước

- Là nội dung khủng xuyên suốt.

- Biểu hiện:

+ thêm với tư tưởng “ trung quân ái quốc”.

+ Ý thức hòa bình tự chủ, tự cường, từ hào dân tộc.

+ Lòng phẫn nộ giặc, xót xa bi lụy lúc nước mất nhà tan.

+ tinh thần quyết chiến quyết chiến thắng kẻ thu.

+ Biết ơn ca ngợi những tín đồ hi sinh vì nước.

+ trọng trách khi xây dừng đất trong thời bình. + tình yêu thiên nhiên.

Tác phẩm tiêu biểu : Nam quốc tô hà , (Lý thường Kiệt) , Hịch tướng mạo sĩ (Trần Quốc Tuấn), Văn tế nghĩa sĩ nên Giuộc (Nguyễn Đình Chiểu)

2 . Công ty nghĩa nhân đạo

- cũng chính là nội dung to xuyên suốt.

- Bắt nguồn từ truyền thống nhân đạo, tự VHDG, tứ tưởng Phật giáo, đạo nho , Đạo giáo.

- Biểu hiện:

+ Lối sống “ thương bạn như thể yêu thương thân ”.

+ Lên án tố cáo mọi thế lực tàn ác chà đạp con người.

+ khẳng định đề cao phẩm chất tài năng, phần lớn khát vọng chân thiết yếu ( quyền sống, quyền hạnh phúc, quyền từ do, công lí, thiết yếu nghĩa… ) của nhỏ người

+ Cảm thông chia sẻ với số phận bất hạnh của nhỏ người.

Tác phẩm tiêu biểu: Truyện Kiều (Nguyễn Du) ,Cung oán ngâm khúc (Nguyễn Gia Thiều), Chinh phụ dìm (Đặng trần Côn)

3. Cảm hứng thế sự:

- phân bua suy nghĩ, tình cảm về cuộc sống thường ngày con người, về vấn đề đời.

- Tác giả hướng về hiện thực cuộc sống, xóm hội đương thời để ghi lại “những điều trông thấy”.

- Viết về người yêu thế thái: Nguyễn Bỉnh Khiêm.

- Đời sống nông thôn: Nguyễn Khuyến.

- xóm hội thành thị: trần Tế Xương.

IV. Những đặc điểm lớn về thẩm mỹ của văn học tập từ X- hết XIX:

1. Tính qui phạm với sự phá tan vỡ tính qui phạm:

- Sự qui định ngặt nghèo theo khuôn mẫu: thiên về mong lệ , tượng trưng.

- người sáng tác tài năng: vừa vâng lệnh vừa phá vỡ vạc tính qui phạm, phạt huy cá tính sáng tạo.

2. Xu hướng trang nhã và xu thế bình dị:

- hướng tới vẻ tao nhã, mỹ lệ trang trọng cao cả.

- Có xu hướng đưa văn học ngay sát với cuộc sống hiện tực, tự nhiên , bình dị.

3. Hấp thu và dân tộc bản địa hoá tinh hao văn học nướcngoài:

- thu nhận tinh hình mẫu thiết kế học Trung Quốc.

- dân tộc hoá: sáng chế chữ Nôm, Việt hoá thơ Đường lao lý thành thơ Nôm Đường luật, trí tuệ sáng tạo các thể thơ dân tộc bản địa ( lục bát, tuy vậy thất lụt bát, hát nói) sử dụng lời ăn uống tiếng nói nhân dân trong trắng tác.

Xem thêm: Đề Tài Viết Các Bài Luận Tiếng Anh Về Nghề Kế Toán Mới Nhất Năm 2022

=> VHTĐ trở nên tân tiến gắn bó cùng với vận mệnh giang sơn và nhân dân, tạo cơ sở bền vững cho sự trở nên tân tiến của văn học tập thời kì sau. Cùng với văn học dân gian, văn học trung đại đóng góp phần làm đề xuất diện mạo hoàn chỉnh và nhiều chủng loại của văn học dân tộc.